Blower Aksesuarları Nelerdir? Emiş Filtresi, Relief Valf, Susturucu ve Difüzör Nasıl Seçilir?
Blower aksesuarları, yan kanallı bir blowerı güvenle çalıştırmak ve ürettiği havayı doğru noktaya iletmek için hatta eklenen yardımcı ekipmanlardır. En kritik üçü emiş filtresi (toz girişini önler), relief (emniyet) valfi (basınç veya vakumun tasarım sınırını aşmasını önler) ve arıtma uygulamalarında havayı suya ince kabarcıklar halinde dağıtan difüzördür. Bunlara çek valf, susturucu, manometre ve esnek bağlantı hortumu eklenir.
Blower Hattında Hangi Aksesuar Nereye Takılır?
| Aksesuar | Konum | Görevi | Ne zaman gerekir? |
|---|---|---|---|
| Emiş filtresi (kartuş) | Emiş ağzı (basınç modunda) | Toz ve partikülün blowera girmesini önler | Her uygulamada |
| Hat tipi vakum filtresi | Emiş hattı (vakum modunda) | Emilen havadaki partikülü blowerdan önce tutar | Blower vakum pompası olarak çalışıyorsa |
| Relief (emniyet) valfi | Çıkış veya emiş hattında by-pass | Basınç / vakum sınırında açılıp blowerı korur | Hat kısılabiliyor veya kapanabiliyorsa |
| Çek valf | Çıkış hattı | Havanın tek yönde akmasını sağlar, geri akışı keser | Birden fazla blower aynı hatta veya su geri dönebiliyorsa |
| Susturucu | Emiş ve/veya çıkış ağzı | Akış gürültüsünü azaltır | İç mekân ve gürültü sınırı olan sahalar |
| Manometre / vakummetre | Blower çıkışına yakın | Çalışma noktasını gösterir, relief valf ayarında kullanılır | Devreye almada ve periyodik kontrolde |
| Esnek bağlantı hortumu | Blower ile sabit boru arası | Titreşimi boruya iletmez | Sabit tesisatlı uygulamalar |
| Difüzör (disk / boru) | Havuz tabanı, hat sonu | Havayı ince kabarcıklarla suya dağıtır | Arıtma, havuz ve gölet havalandırma |
Blowerın aynı gövdeyle hem basınç hem vakum üretebildiğini blower nedir, nasıl çalışır yazısında anlattık. Aksesuar seçimi bu çalışma moduna göre değişir: basınç modunda filtre emiş ağzına, vakum modunda emiş hattına takılır.
Blower Emiş Filtresi: Kapasite ve Filtrasyon İnceliği
Emiş filtresi, blowerın emiş ağzına aynı diş ölçüsüyle bağlanır. Seçimde iki değer kontrol edilir: bağlantı ölçüsü blower ağzıyla aynı olmalı, filtre kapasitesi ise blowerın debisini karşılamalıdır. Kapasitesi yetersiz filtre emişi kısar; blower daha yüksek fark basıncında çalışır ve ısınır.
| Bağlantı | Kartuş filtre kapasitesi (m³/h) | Hat tipi vakum filtresi kapasitesi (m³/h) |
|---|---|---|
| 1¼" | 120 | 150 |
| 1½" | 200 | 200 |
| 2" | 280 | 320 |
| 2½" | 520 | 340 |
| 4" | 1500 | 750 |
Kartuşun filtrasyon inceliği malzemeye göre değişir:
| Kartuş malzemesi | Filtrasyon inceliği | Not |
|---|---|---|
| Kâğıt | 5 – 7 µm | Standart versiyon |
| Polyester | 25 µm | Talep üzerine |
| Paslanmaz çelik | 30 µm veya 60 µm | Talep üzerine |
| Galvaniz tel örgü (iç mekân filtresi) | 100 µm | Temiz iç ortamlar; 1¼", 1½" ve 2" bağlantı |
Değerler SEKO blower aksesuar teknik dokümanlarındandır. Sitedeki blower emiş filtresi kâğıt kartuşlu standart versiyondur ve 1¼", 1½", 2" ve 2½" bağlantı seçenekleriyle satıştadır.
Relief (Emniyet) Valfi Nasıl Çalışır ve Nasıl Ayarlanır?
Relief valf yaylı bir valftir. Hat basıncı yay kuvvetini aştığında klape açılır, blowerın iç hacmini atmosfere bağlar ve basıncın tasarım sınırını aşmasını önler. Basınç ayar değerinin altına düştüğünde valf yeniden kapanır. Aynı valf basınç tarafında aşırı basınca, emiş tarafında aşırı vakuma karşı kullanılabilir.
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Çalışma aralığı (fark basıncı) | 100 – 600 mbar |
| Gaz giriş sıcaklığı | -15 °C … +160 °C |
| Bağlantı ölçüleri | G 1¼ (erkek), G 2, G 3, G 4 (dişi) |
| Uygun akışkan | Patlayıcı, yanıcı, zehirli ve agresif olmayan hava ve gazlar |
| Tahliye | Doğrudan atmosfere veya bir tahliye borusuna |
Basınç tarafında ayar şöyle yapılır: valf çıkış hattındaki by-pass noktasına takılır ve blower çıkışına mümkün olduğunca yakın bir manometre bağlanır. Yay gerginliği alınır, blower çalıştırılır ve valfin aşağısındaki hat kısılarak en yüksek basınç oluşturulur. Ayar vidası, izin verilen en yüksek basınca ulaşılana kadar çevrilir, kontra somun sıkılır ve hat yeniden açılır. Vakum tarafında aynı işlem emiş hattında bir vakummetreyle yapılır. Sitede relief valf satışta; blower modeline göre basınç ve debi uyumunu blower seçimi rehberindeki çalışma noktasıyla kontrol edin.
Çek Valf, Susturucu, Manometre ve Esnek Hortum
| Aksesuar | Yapı | Teknik bilgi |
|---|---|---|
| Çek valf (klape tipi) | Yaylı disk; yeterli pozitif basınçta açılır, negatif basınçta kapalı kalır | 1¼" – 4" bağlantı |
| Son susturucu | Tek dişli bağlantı; çinko kaplı metal gövde, poliüretan ses yutucu sünger | 1¼" – 4"; emiş veya basınç ağzında |
| Hat tipi susturucu | Çift dişli bağlantı; aynı gövde ve ses yutucu yapı | 1¼" – 4"; hat arasına takılır |
| Manometre / vakummetre | 63 mm kadran, gliserin dolgulu, Class 1 (EN 837-1), IP55 | 0 – 600 mbar (standart) veya 0 – 1000 mbar; G ¼ bağlantı |
| Esnek bağlantı hortumu | Çelik takviyeli, kauçuk kaplı; 2 kelepçe ile | -55 °C … +176 °C, en fazla 3 bar; 1¼" – 4", 1 m boy (2" için 4 m seçeneği) |
| Yön değiştirme valfi | Pnömatik çift etkili silindirle tahrikli, 5/2 veya 5/3 | 2" bağlantı; pilot basıncı 4 – 8 bar; hat basıncı -0,6 … +2 bar |
Manometre, relief valfin doğru ayarlanması için gereklidir; ayar değeri gösterge olmadan tahminle belirlenmemelidir. Yön değiştirme valfi ise tek bir blowerla aynı hatta dönüşümlü olarak basınç ve vakum uygulanması gereken sistemlerde kullanılır.
Difüzör Seçimi: Disk, Boru ve Membran
Difüzör, blowerdan gelen havayı su içinde ince kabarcıklara bölerek oksijen transferini artırır. Kabarcık ne kadar küçükse suyla temas yüzeyi o kadar büyür. Membran, hava kesildiğinde mikro delikleri kapatarak suyun hatta geri girmesini önler.
| Tip | Etkin alan | Hava kapasitesi (m³/h) | Bağlantı | Ağırlık |
|---|---|---|---|---|
| 9" disk difüzör | 0,04 m² | 2 – 10 | ¾" BSPP erkek | 0,65 kg |
| 12" disk difüzör | 0,07 m² | 2 – 12 | ¾" BSPP erkek | 0,93 kg |
| Boru difüzör Ø63 × 300 mm | 0,06 m² | 2 – 5 | ¾" BSPP dişi | 0,42 kg |
| Boru difüzör Ø63 × 500 mm | 0,10 m² | 2 – 8 | ¾" BSPP dişi | 0,75 kg |
| Boru difüzör Ø63 × 800 mm | 0,15 m² | 2 – 10 | ¾" BSPP dişi | 1,15 kg |
| Boru difüzör Ø63 × 1000 mm | 0,20 m² | 2 – 12 | ¾" BSPP dişi | 1,40 kg |
Disk difüzörlerde taşıyıcı plaka ve halka %70 polipropilen + %30 cam elyaftır; membran EPDM veya silikon seçilebilir. Boru difüzör membran testlerinde EPDM için üst sıcaklık 150 °C, silikon için 310 °C verilmiştir. Disk difüzörler boru hattına ¾" dişi EPDM bir montaj adaptörüyle bağlanır.
Kaç difüzör gerekir? Havuza verilecek toplam hava debisi, seçilen difüzörün kapasite aralığına bölünür. Örneğin 9" disk için kapasite 2 – 10 m³/h olduğundan, 60 m³/h hava için en az 6 difüzör gerekir; difüzörleri kapasite aralığının üst sınırında çalıştırmamak için pratikte daha fazlası planlanır. Blower basıncı ise su derinliğine göre belirlenir: SEKO Napow membran difüzör dokümanında çalışma basıncı P (bar) = H (m) / 10 + 0,012 olarak verilir; 4 m derinlikte bu yaklaşık 0,41 bar eder. Hat kayıpları bu değere eklenir.
Sık Yapılan Hatalar
| Hata | Sonuç | Çözüm |
|---|---|---|
| Blowerı filtresiz çalıştırmak | Toz rotor ve gövdeye girer, verim düşer | Emiş ağzına kartuş filtre |
| Filtreyi blower debisinden küçük seçmek | Emiş kısılır, blower ısınır | Kapasite tablosundan debiye göre seçim |
| Kısılabilen hatta relief valf koymamak | Basınç tasarım sınırını aşar, motor aşırı yüklenir | Relief valf + manometreyle ayar |
| Relief valfi göstergesiz ayarlamak | Valf ya hiç açmaz ya da sürekli hava kaçırır | Blower çıkışına yakın manometre |
| Difüzör sayısını debiye göre hesaplamamak | Kapasite aşılır, kabarcık irileşir, verim düşer | Toplam debi / difüzör başına debi |
| Blowerı sabit boruya rijit bağlamak | Titreşim boruya ve bağlantılara geçer | Esnek bağlantı hortumu |
Sıkça Sorulan Sorular
Blower emiş filtresi ne işe yarar?
Blower emiş filtresi, emilen havadaki toz ve partiküllerin blowerın rotor ve gövdesine girmesini önler. Standart kâğıt kartuş 5 – 7 µm inceliğinde filtreleme yapar; polyester ve paslanmaz çelik kartuşlar da kullanılabilir.
Blower emiş filtresi nasıl seçilir?
Emiş filtresi iki değere göre seçilir: bağlantı ölçüsü blowerın emiş ağzıyla aynı olmalı, filtre kapasitesi blower debisini karşılamalıdır. Örneğin SEKO kartuş filtrede 2" bağlantının kapasitesi 280 m³/h, 2½" bağlantınınki 520 m³/h'tir.
Relief valf ne işe yarar?
Relief valf (emniyet valfi), blower hattındaki basınç veya vakum ayarlanan değere ulaştığında açılarak blowerı atmosfere bağlar. Böylece blower tasarım sınırını aşan basınçta çalışmaz ve motor aşırı yüklenmez. SEKO relief valfler 100 – 600 mbar fark basıncı aralığında çalışır.
Disk difüzör ile boru difüzör arasındaki fark nedir?
Disk difüzör yuvarlak bir membranla noktasal hava dağıtır; 9" disk difüzör 2 – 10 m³/h kapasitelidir. Boru difüzör silindirik membranıyla daha uzun bir hat boyunca hava verir; Ø63 boru difüzörler 300 – 1000 mm boylarında, 2 – 12 m³/h kapasite aralığındadır.
EPDM mi silikon membran mı seçilmeli?
Genel arıtma ve havalandırma uygulamalarında EPDM membran yaygındır. Silikon membran daha yüksek sıcaklığa dayanır: SEKO boru difüzör testlerinde üst sıcaklık EPDM için 150 °C, silikon için 310 °C'dir. Atık suyun kimyasal içeriği de membran seçiminde dikkate alınmalıdır.
Blower susturucu gerekli mi?
Susturucu zorunlu değildir; ancak iç mekânda veya gürültü sınırı olan sahalarda emiş ve çıkış ağzındaki akış gürültüsünü azaltmak için kullanılır. Tek dişli son susturucu ağza, çift dişli hat tipi susturucu hat arasına takılır.
İlgili Ürünler
- Blower ekipmanları — tüm aksesuarlar
- Blower emiş filtresi (1¼" – 2½")
- Relief valf (blower emniyet valfi)
- 9" difüzör disk
- Tek kademeli blowerlar · Çift kademeli blowerlar